Aad Ouborg is geen dwarsligger, vindt hij zelf. Hij kan wel ‘drammen’. “Niet op een vervelende manier, maar als ik denk dat iets noodzakelijk is voor Princess, dan zorg ik dat het voor elkaar komt.”
Dat weten ze bij de Olympische beweging inmiddels ook. Ouborg begint daadwerkelijk een sportmerk en als oud-hockeyer zoekt en vindt hij aansluiting met de hockeywereld. Het is niet genoeg, vinden de bonden en als resultaat mag Oranje niet met een Princess hockeystick spelen. Ouborg besluit daarop de heren een lesje marketing voor te schotelen. Hij laat spierwitte, blanco hockeysticks uitdelen onder de internationals. 100% Princess, het stond er alleen niet op. Ouborg: “Dat heeft enorm veel publiciteit opgeleverd. We zaten werkelijk overal: DWDD, Nova, Journaal, Sportjournaal, in alle bladen, noem maar op. Want iedereen noemde het belachelijk. En dat was het ook. Uiteindelijk heb ik met mensen van het IOC gesproken en die gaven ons wel hun zegen als sportmerk. Dus hup, weer een berg publiciteit. Dat was twee weken voor de Spelen. Ik heb de spelers toen een brief gestuurd. Ik ben zelf genoeg sportman geweest om te weten dat je twee weken voor een belangrijk toernooi niet van stick moet wisselen. Dus heb ik ze de keuze gelaten: een stick met of zonder opdruk.”
Bovenstaand, bijna anekdotisch verhaal, vertelt in een paar regels wie Aad Ouborg is, hoe hij denkt en opereert. Gedreven, eerzuchtig en met een sterk ontwikkeld gevoel voor marketing en publiciteit. Dat is hem aan komen waaien, geeft hij zelf toe. “Dat heb je, of dat heb je niet.”
Haardrogers
Dat talent is dus komen aanwaaien, maar dat geldt niet voor de rest. Vraag Ouborg wat er nodig is om succesvol te worden en het woord doorzettingsvermogen valt vaak en met nadruk. “Ik heb het geleerd toen ik bij Kampong speelde. IK was zeker niet de beste speler, maar ik wilde wél in het eerste. Ik moest harder werken dan de rest en zat vaker op de bank dan de rest. Maar ik heb het uiteindelijk wel gehaald. Aan die periode heb ik veel gehad.”
Je zou het bijna vergeten, maar Aad Ouborg is groot geworden met huishoudelijke apparatuur; waterkokers, haardrogers en tosti-ijzers. Ze staan ‘overal’ ter wereld in de schappen. Het succes is vooral te danken aan de non-conformistische manier van marketing. Die zit volgens Ouborg simpel in elkaar al begrijpt bijna niemand de essentie.
Energie
“Ondernemen is entertainen. We adverteren niet, er wordt over ons geschreven. Wat wij met een dubbeltje doen, daar heeft een ander een euro voor nodig. En aan het einde van de dag, krijgen wij voor dat dubbeltje meer terug dan die ander voor zijn euro. Dat is in essentie wat we doen. Vroeger was het noodzaak. We hadden het geld niet om het op de traditionele manier te doen. We zijn het altijd op die manier blijven doen. Het blijkt ook hetgeen te zijn waar ik echt goed in ben. Ik was een matige student en niet de beste hockeyer, maar dit spelletje beheers ik als geen ander.”
“Waarom niet meer bedrijven het doen? Niemand kan het, niemand wil het. Want ze willen allemaal op tijd naar huis. Deze manier van werken vereist een enorme hoeveelheid energie. Dat kun je van mensen die bijvoorbeeld bij Philips werken niet verwachten.”
Lopende band
Princess’ hoofdkantoor is gevestigd in een prachtig oud pand in Breda. De statige hal hangt vol met zwart-wit foto’s die de geschiedenis van het merk vertellen. Met dien verstande dat het merk nauwelijks op de foto’s voorkomt. Het zijn de sterren die het verhaal vertellen. Van Tonny Eyk tot Cas Spijkers. Van André van Duin tot de Dolly Dots. Van Inge de Bruijn tot.. wie niet eigenlijk. Ouborg zei het al: ondernemen is entertainen. Had een carrière in de entertainment industrie niet veel meer voor de hand gelegen?
Ouborg: “Nee, ik vind het allebei leuk, het entertainen en de handel. Ik werkte als student aan de lopende band en kocht een auto van een collega. Die verkocht ik de volgende dag met 400 gulden winst. Dat was meer dan ik in 3 weken in de fabriek verdiende. Toen had ik het spelletje door. Ik ben acuut gestopt aan de lopende band en toen is het eigenlijk begonnen. Ik had altijd handeltjes. Bodywarmers, shirt, pannen, potten, van alles….”
Michael Jackson
Tegelijkertijd blijkt Ouborg het talent te hebben mensen te binden en te entertainen. Hij richtte een jazzbandje op en een carnavalsorkest. Hij was muzikaal nooit het meest getalenteerde lid, maar wel degene die de boel organiseerde en bij elkaar hield. Een jaar medicijnen en drie jaar fysiotherapie leverden geen tastbare bewijzen op in de vorm van diploma’s. Maar de levenslessen zijn goud waard. In Princess en met name de marketing van het merk, komen alle aspecten terug.
“Het onderscheid tussen entertainen en handel is soms lastig te zien,” geeft Ouborg toe. “Het lijkt allemaal zo makkelijk. Je pakt een artiest en het is gedaan. Maar dat is het dus niet. Iedereen met geld kan Michael Jackson inhuren. Dat is geen enkele kunst. Wij proberen juist met zo weinig mogelijk geld nieuws te maken. En feest. Wat niemand ziet, is hoe hard we er voor werken. Want het is echt nieuws, echt feest. Niet gespeeld, niet nep. En elke keer anders. Dat is ontzettend vermoeiend. Je bent er in je hoofd dag en nacht mee bezig.”
Maar waarom dan met haardrogers en frituurpannen?
“Het hadden ook schroeven en moeren kunnen zijn. Het maakt niet uit wat je verkoopt. Dat heb ik van mijn moeder geleerd. Neem een product en draai eromheen wat je leuk vindt. Dat is in dit geval de show, glamour, glitter, de feesten. Ondernemen is niet zo moeilijk. Je moet het alleen wel dóen. Je kunt geen ondernemer wórden, net zo min als je kunstenaar kunt worden. Je hebt het in of je hebt het niet. Dan maakt het toch niet uit wat je verkoopt? Hans Breukhoven had hier ook kunnen zitten. Jaap Blokker ook. Mijn visie? Dat je bedrijf sneller gaat als je ‘anders’ onderneemt en je marketing anders organiseert dan je traditionele concurrenten. Je moet oppassen dat je niet een van de velen wordt. In de winkel staan 10 waterkokers op de plank. Ze komen waarschijnlijk nog uit dezelfde fabriek ook. Waarom zou een consument dan die van mij kiezen? Welke reden heb ik haar gegeven om voor Princess te kiezen? Als je die vraag als ondernemer niet kunt beantwoorden, dan heb je een probleem.”
“Neem Annie, de musical. Dat was een coproductie met Albert Verlinde. Voor die productie hadden we 11 Annies nodig en 50 weeskinderen. Er hebben 3.000 kinderen auditie gedaan. In een kasteel natuurlijk, want een prinses hoort in een kasteel. Kocht je een Princess product, dan kreeg je twee kaartjes. Er gingen in nauwelijks drie weken 12.000 kaartjes weg. Het was goed voor ons, goed voor de musical. Iedereen vind het leuk en sympathiek. En de publiciteit die het genereert is enorm. Je hebt er minstens twee jaar plezier van. Ik vind het onvoorstelbaar dat niemand anders met dat idee komt.”
“Dat lukt niet”
“Ja, dat zijn trajecten waar ik me wel degelijk actief mee bemoei. Dat is wat ik doe. Dat is waar ik het beste in ben. Ik kan op een locatie staan en - het klinkt behoorlijk stom wat ik nu ga zeggen – in mijn hoofd een film afdraaien. Dan zie ik binnen een paar minuten wat we daar gaan doen. Waar het begint, waar het eindigt, wat er zich afspeelt, hoe de decors er uitzien, hoe het licht op iemand valt, waar de accenten komen te liggen – echt alles. Het is een vorm van visualisatie. Dat schets en schrijf ik direct uit, ik geef het af en dan krijg ik meestal te horen: ‘Aad, dat lukt je niet’. Dat hoor ik al 25 jaar. En uiteindelijk lukt het wel.”
“Wat ik in 25 jaar met Princess heb gedaan, dat doe ik niet nog een keer. Dit kost zoveel energie, dat overleef je geen tweede keer. We hebben het in een moordend tempo gedaan. Dat wilde ik ook. Maar terugkijkend kun je je afvragen of het reëel was wat ik wilde. Er kwam een beetje geluk bij kijken en een ontzettende hoeveelheid doorzettingsvermogen. Je moet het ook willen, die streberigheid moet je hebben. En je moet het vooral doen. Als ik al iets ben, dan is het een doener.”
Verwaand
“De economie is de laatste 5 jaar enorm veranderd. Alles is 100 keer sneller geworden. Er moet meer gebeuren in minder tijd. Ik probeer nog steeds open te staan voor mensen met ideeën, voor studenten, journalisten – dat ze niet kunnen zeggen goh, die Ouburg is verwaand geworden zeg! Dat wil ik voorkomen. Ja, bijna krampachtig, want het is bijna niet meer vol te houden. Tegelijkertijd wil ik die openheid en dat contact graag houden. Ik zit graag zo dicht mogelijk op het vuur. We hebben twee keer per jaar een huisshow. Dan loop ik alleen maar te luisteren. Oren wagenwijd open. Die moeite moet je als ondernemer blijven doen. Op het moment dat je denkt dat je er niets meer voor hoeft te doen, als je naast je schoenen gaat lopen of als je je te groot voelt - en dat zie ik om me heen veel gebeuren – dan gaat het mis. Je kunt erop wachten.”
Stagneert
Princess is nooit echt in de problemen gekomen, maar Ouborg heeft wel eens ‘met zichzelf voor de spiegel een vergadering gehad’. Het was het moment waarop hij besloot minder afhankelijk te worden van leveranciers en meer eigen producten op de markt te brengen. “Van die beslissing heb ik tot op de dag van vandaag plezier”, blikt hij terug. Maar zorgeloos is Ouborg niet. In China zijn, als we hem spreken (eind november – red.), de zorgen groter dan in Europa. Fabrieken sluiten hun poorten en miljoenen mensen verliezen hun baan. Ouborg: “Het gevaar voor ons is dat onze leveranciers omvallen en dat we bijvoorbeeld onze mallen kwijt zijn. Dat is iets waar we de afgelopen maanden behoorlijk druk mee zijn geweest.”
De problemen die Ouborg in China zag, ziet hij over twee, drie maanden naar Europa overwaaien. “De decemberverkopen hebben de problemen een beetje kunnen verdoezelen, maar na de jaarwisseling verwacht ik dat de boel stagneert. Ik denk dat er heel veel banen gaan verdwijnen. Voor ons is een slechte economie trouwens goed nieuws. Dan verkopen we meer producten. Mensen gaan niet uit eten, maar kopen een fonduepan en maken het thuis gezellig. Ze kopen een krultang en gaan een keer minder naar de kapper. Dat is echt zo.”
Innovatief
“Maar ook wij merken dat de luxere producten het lastig krijgen. En dat begint bij ons al bij pak ‘m beet 49 euro. Kun je je voorstellen wat er gebeurt met auto’s, reizen, keukens – die ondernemers krijgen het enorm moeilijk. Trouwens, heel Europa krijgt het lastig. Europa heeft zich alles laten afsnoepen. Na de productie, gaat nu ook de knowhow naar met name China. Iedereen laat het toe. Ik vind het onbegrijpelijk. En behalve dat: wat als China eens een week op slot gaat? Dat wil je niet weten!”
“Hoe we dat moeten oplossen? Door enorm innovatief te blijven, door waanzinnig veel te investeren in hoogwaardige innovaties. Nee, dat is geen weggegooid geld. Er zit wel een risico aan, dat klopt. Je wint een keer en je verliest een keer. Maar het is de enige weg.”
“Princess? Princess draait wel door. Huishoudelijke apparaten draaien altijd door. De welvarende wereld groeit enorm. Des te meer mensen in welvarende gebieden, des te groter ons afzetgebied. Het feit dat we nu, in deze economische tijden ons 25-jarig jubileum vieren, is toeval. Maar de reacties! ‘Dat je dat durft!’. Dan denk ik: wat wil je nou? Ga niet achterover zitten. Wees niet bang. Laat zien dat je creatief bent. Dat is de meest zekere manier om hier ongeschonden uit te komen.”
